menu

Konstytucja 3 maja

2021-04-30 16:58:09 (ost. akt: 2021-04-30 17:18:26)

1791 roku, dokładnie 230 lat temu Sejm Wielki uchwalił pierwszą w Europie , a drugą na świecie konstytucję.

Test konstytucji otwierały znamienne słowa: Uznając, że los nas wszystkich od ugruntowania i wydoskonalenia Konstytucji Narodowej jedynie zawisł , długom doświadczeniem poznawszy Rządu naszego wady(…), wolni od hańbiącej przemocy nakazów, ceniąc drożej nad życie (…) niepodległość zewnętrzną i wolność wewnętrzną Narodu, którego los w nasze ręce jest powierzonym (…) , niniejszą konstytucję uchwalamy.

Konstytucja znosiła wolną elekcję, liberum veto, zmieniała ustrój państwa z monarchii elekcyjnej w monarchię dziedziczną, obywatelskie prawa polityczne rozszerzała na mieszczan, a chłopom dawała ochronę prawną. Wprowadzono także trójpodział władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Stworzyła podstawy nowoczesnej monarchii konstytucyjnej z parlamentem i sprawnym rządem. Była dowodem na to, że Rzeczpospolita ma w sobie dosyć sił do przezwyciężenia kryzysu.

Pamiętajmy, że konstytucja 3 maja to niewątpliwie jeden z najważniejszych symboli niepodległości Polski. Mieli tego świadomość posłowie na pierwszy po odzyskaniu wolności Sejm Ustawodawczy, ustanawiając rocznicę jej przyjęcia świętem państwowym, mieli posłowie na sejm w roku 1990, przywracając to święto. Jej znaczenie doceniła w roku 2015 Komisja Europejska, wyróżniając ją Znakiem Dziedzictwa Europejskiego. Obecnie w wolnej Polsce już po raz 31 obchodzimy Narodowe Święto Konstytucji 3 Maja.